Koristi koje Srbija ostvaruje u trgovini sa EU

Uopšteno govoreći, Srbija ima značajne koristi od trgovinske i ekonomske integracije sa EU. Evropska unija je tradicionalno ključni trgovinski partner Srbije, sa udelom od  67% u njenom ukupnom izvozu i preko 60% u ukupnom uvozu Srbije u 2018. godini, a ovi procenti beleže slične vrednosti i u ranijim godinama. Izvoz srpskih proizvoda u EU je više nego utrostručen, porastavši sa 3,2 milijarde u 2009. godini na 10,9 milijardi u 2018. godini!

Izvoz Srbije u EU raste. Uz to, pokrivenost uvoza izvozom se poboljšava za Srbiju u trgovini sa EU, od manje od 50% 2009. godine do oko 82% u 2018. godini. (82% odsto uvoza iz EU je bilo pokriveno izvozom srpskih proizvoda na tržište EU).

Pojedinačne države članice EU su tradicionalno u samom vrhu najvažnijih trgovinskih partnera Srbije, što se pre svega odnosi na Italiju i Nemačku, ali i Rumuniju kao značaju izvoznu destinaciju i Mađarsku kao važnu zemlju porekla srpskog uvoza. Srbija je u 2018. godini izvezla preko 12% odsto od ukupnog izvoza u Italiju i gotovo 12% u Nemačku. Kada je u pitanju uvoz, skoro 13% od ukupnog uvoza je došlo iz Nemačke, dok je iz Italije Srbija uvezla 9% svih proizvoda.

Kada je u pitanju trgovina poljoprivrednim proizvodima, Srbija po ostvaruje suficit u razmeni sa EU. SUficit je dostigao vrhunac 2016. godine sa preko 440 miliona evra, ali je opao na 201 milion evra u 2018. godini, usled suše koja je pogodila poljoprivrednu proizvodnju Srbije 2017. godine.

Veliki značaj tržišta EU kao izvozne destinacije za srpske poljoprivredne proizvode se ogleda u činjenici da Srbija od ukupnog izvoza poljoprivrednih proizvoda skoro polovinu izveze na tržište EU. Srbija je u 2018. godini 46% ukupnog izvoza poljoprivrednih proizvoda izvezla upravo u EU. Izvoz poljoprivrednih proizvoda iz Srbije je više nego udvostručen u poslednjoj deceniji, beležeći rast sa 640 miliona evra u 2009. na skoro 1,3 milijarde evra u 2018. godini. Istovremeno, uvoz poljoprivrednih proizvoda iz EU je takođe udvostručen sa 440 miliona evra u 2009. na oko 1,1 milijardu u 2018. godini.

Koristi za Srbiju sa aspekta investicija

Prema najnovijim podacima Narodne banke Srbije, strane direktne investicije kompanija iz EU iznose gotovo 70% ukupnih direktnih stranih ulaganja u Srbiji u proteklih devet godina, odnosno u periodu između 2010. i 2018. godine. Ukupna direktna strana ulaganja iz zemalja EU su u proteklih devet godina dostigla 13 milijardi evra.

Kompanije iz EU su u prethodnoj deceniji bile vodeći investitori u Srbiji. Ove kompanije su srpskoj privredi donele efikasnost, savremene tehnologije i praktična znanja što je, sa druge strane, značajno povećalo produktivnost i konkurentnost srpske privrede, kao i njen izvozni potencijal i budžetske prihode, generišući privredni rast u celini. Konačno, otvaranje srpskog tržišta za kompanije iz EU je stvorilo raznovrsnost izbora i snizilo cene za srpske potrošače.